(Free) Nelson Mandela – Special AKA (1984)
Protestlied
Er zijn door de jaren heen verschillende liedjes verschenen over Nelson Mandela en/of Apartheid. Vooral in de jaren tachtig was dit een onderwerp waar artiesten mee aan de slag gingen. Voorbeelden hiervan zijn ‘Gimme Hope Joanna’ van Eddy Grant, ‘Sun City’ door Artists United Against Apartheid, ‘South Africa’ van Revelation Time, ‘Mandela Day’ van de Simple Minds en ‘Nelson Mandela’ door Special AKA.
Special AKA was een voortzetting van The Specials, de band die vanaf eind jaren zeventig furore maakte met ska muziek en die hits scoorden met ‘Gangsters’, ‘A Message To You Rudy’ en ‘Ghost Town’. In 1984 bracht Special AKA de single ‘Nelson Mandela’, waarmee ze een grote hit scoorden. Een nummer met Zuid-Afrikaanse invloeden en een tekst waarmee de band protesteerde tegen de gevangenisstraf van Mandela. Vanaf 1964 zat hij namelijk opgesloten op Robbeneiland en later in Kaapstad. Samen met de eerder genoemde liedjes, maakte de door de Zuid-Afrikaanse regering vastgehouden Mandela veel los in de muziekwereld. In 1988 vond op 11 juni 1988 zelfs een concert plaats in het Londense Wembley Stadion ter gelegenheid van de 70ste verjaardag van de antiapartheidsactivist en politicus. Het duurde daarna nog ruim anderhalf jaar voordat hij vrijgelaten werd. Vandaag, 11 februari, is het 35 jaar geleden dat Nelson Mandela in 1990 werd vrijgelaten.
In 1984 kwam ‘(Free) Nelson Mandela’ in de hitparades en in de tekst staan vanzelfsprekend regels die met zijn gevangenschap te maken hebben. ‘21 Years In Captivity’, al ruim 20 in de gevangenis, maar geestelijke blijft hij vrij, ‘His Body Abused But His Mind Is Still Free’. Smeekbeden richting het ANC, ‘Are You So Deaf That You Cannot Hear His Plea?’, er zit maar één ding op, Nelson Mandela moet vrij worden gelaten, ‘I'm Begging You, Free Nelson Mandela’.
Mandela heeft in totaal 27 jaar gevangen gezeten. Hij werd in 1962 gearresteerd en kwam dus pas in 1990 op vrije voeten. In 1994 werd hij president van Zuid-Afrika en in de jaren dat hij de baas van het land was, werkte hij aan diverse politieke punten. De verzoening tussen de verschillende bevolkingsgroepen, het bouwen van een nieuwe democratische natie en het einde van Apartheid.
Mandela was slechts vijf jaar president, maar met zijn 80 jaar en de jarenlange gevangenschap, was hij ook waarschijnlijk wel toe aan rust. Van de Special AKA is nadien niet veel meer vernomen, van de hoofdpersoon in hun grootste hit des te meer. Dit nummer is tot op de dag van vandaag een goed voorbeeld van een protestlied.