‘Begin het jaar frivool en muzikaal!’

AALTEN – Op zondag 5 januari, vanaf 15.00 uur, speelt organist Harry van Wijk een heerlijk luchtig programma op het orgel in de Oude Helenakerk, met een knipoog naar Wenen! “Begin het nieuwe jaar met frivole muziek van Mozart, Strauß en Händel!”

Door Karin Stronks

Eén januari, de dag waarop alle visite weer de deur uit is, de oliebollen zijn opgegeten en het vuurwerk is afgeschoten. Eén januari is ook de dag van het nieuwjaarsconcert in Wenen. Beroemde dirigenten voeren met symphonieorkest de Wiener Philharmoniker de walsen en polka’s uit van vader en zoon Strauß. Dit jaar organiseert de Stichting ORGEL ook een nieuwjaarsconcert, op zondag 5 januari in de Oude Helenakerk.
Het concert begint in Engeland, met ‘The arrival of the Queen of Sheeba’ van de componist Georg Friedrich Händel en een van de beroemde organ concerto’s. Daarna voert de muzikale reis naar Wenen, maar nog niet naar de familie Strauß... Eerst ‘bezoekt’ organist Harry van Wijk in een eeuw vroeger Wolfgang Amadeus Mozart en brengt het meditatieve ‘Ave Verum’ en ‘Eine kleine Nachtmusik’ ten gehore. En dan de familie Strauß, met de Radetzky mars en de Ouverture uit ‘Die Fledermauß’.
Na afloop zijn gasten welkom in gebouw Elim, er is, naar Weens gebruik, koffie met chocola.

Mozart 
Mozart was een wonderkind, dat op uitzonderlijk jonge leeftijd viool, klavecimbel en orgel speelde en kwalitatief hoogstaand werk componeerde. Hij was een veelzijdig componist. Mozart schreef vocale muziek in de genres opera, Singspiel en mis. Daarnaast componeerde hij instrumentale orkestmuziek, zoals symfonieën, serenades, divertimenti en soloconcerten, vooral voor piano en orkest. Ook componeerde hij solomuziek, zoals pianosonates en kamermuziek, waaronder muziekstukken voor diverse instrumentale bezettingen en strijkkwartetten en -kwintetten.

Händel
Al vroeg openbaarde zich bij Händel talent en belangstelling voor muziek. Zijn vader verzette zich aanvankelijk tegen deze neiging, maar Händel oefende stiekem. Een bezoek aan Weißenfels was doorslaggevend, toen hertog Johan Adolf hem, als kind van amper acht, hoorde spelen. Door toedoen van de hertog kreeg Händel een muziekopleiding bij Friedrich Zachau, een organist in Halle. Samen met Johann Sebastian Bach, die in hetzelfde jaar (1685) is geboren, wordt Händel als een van de grootste componisten van zijn tijd gezien. Händel componeerde in totaal meer dan 610 werken, waarvan vele nog steeds worden uitgevoerd.
Strauss begon zijn muzikale carrière bij het orkest van Ignaz Michaël Pamer. Toen hij vijftien was mocht hij meespelen in het orkest van de in Wenen in die tijd zeer populaire Joseph Lanner. Zijn beroemdste werk is ongetwijfeld de Radetzkymars, die hij schreef ter ere van de 82-jarige generaal Josef Radetzky, die in Italië grote militaire successen boekte.
Zijn vader, de componist Johann Strauss senior, wilde niet dat hij musicus zou worden. Hij studeerde als kind stiekem viool, onder andere bij de grootste ‘rivaal’ van zijn vader, Joseph Lanner. Gedurende zijn leven was hij al bekend als de walskoning en de populariteit van de Weense wals is voor een belangrijk deel aan hem te danken. De Weense wals werd in de tijd waarin Johann Strauss jr. leefde voornamelijk in danszalen gespeeld. Het is uitsluitend aan hem te danken dat de Weense wals van het niveau van de danszaal naar het concertpodium getild werd.